تبلیغات
تور سفر گردشگری - مطالب استان خراسان شمالی

تور سفر گردشگری

گرمه

جمعه 29 مرداد 1389

گرمه: گرمه شهری است در استان خراسان شمالی که بین سه شهر مهم یعنی  در۱۷۳ کیلومتری جنوب غربی بجنورد و ۱۷۵کیلومتری شمال شرقی شاهرود و در 180کیلومتری جنوب شرقی گنبدقرار دارد.

جمعیت: جمعیت این شهرطبق سر شماری اخیر تقریبا 15 هزار نفربوده است.

آب وهوای: معتدل،کوهستانی وکمی خشک- بیشترین درجه گرما در تابستانها تا 35درجه بالای صفر وکمترین درجه در زمستانها تا 15 درجه زیر صفر است ومیزان بارندگی سالانه حدود 200میلیمتر است .

مذهب:شیعه دوازده امامی

نژاد وزبان:آریائی نژادند و به زبان فارسی با گویش محلی سخن می گویند  .

شهرها و روستاهای کوچک نزدیک به آن: ازجنوب شرقی جاجرم واز غرب  ایور و درق و از شمال شوقان

آب شرب:آب شرب مورد نیازشهر گرمه از دو حلقه چاه عمیق در 25 کیلومتری از شمال شرقی گرمه تهیه می شود.

کشاورزی:آب کشاورزی آن از قنات های شهریعنی در سه کیلومتری شمال شرقی شهر تهیه می شود البته از این قنات ها در قدیم برای مصرف آب شهر نیز استفاده می شد.

کوه های: کوه های اطراف شهر به نام های که در منطقه وبه زبان محلی معروف است.از جنوب غربی کوه ایور در شرق کوه اَلندی و از شمال کوه پرکن

جانوران: انواع پرندگان شهر گرمه

1چکاوک شاخدار2-چکاوک تاج دار 3-چکاوک 4- دمب جمبانک( به زبان محلی صاحب کچول ) 5-کبک  6-شانه بسر (هدهد) 4 سالی هست که در شهر گرمه انقراض یافته است 7-سیاه سینه 8-عقاب  9-سار 10- پرستو(به زبان محلی ابابیل) 11-کبوتر قمری و چندین پرنده ی دیگر

پوشش گیاهی: بیشتر مناطق پوشیده از بوته های درمینه است.

 

325garmeh.persianblog.ir منبع

 

  • نظرات() 
  • جمعه 29 مرداد 1389

    شهرستان جاجرم در جنوب غربی استان خراسان شمالی قرار گرفته است و از شمال به شهرستان مانه و سملقان از شمال غرب به استان گلستان ازجنوب غرب و جنوب به استان سمنان ، از جنوب شرق به استان خراسان زضوی ، از شرق به شهرستان اسفراین و از شمال شرق به شهرستان بجنورد محدود می شود. این شهرستان با مساحت 5954 کیلومتر دارای 5 شهر، 3 بخش ، 6 دهستان و 55 آبادی است. جمعیت شهرستان جاجرم در سال 1383 بالغ بر 73900 نفر برآورد گردیده است.

    جغرافیای طبیعی شهرستان جاجرم:

    شهرستان جاجرم به طور کلی با توجه به میزان بارندگی های سالانه جزو مناطق خشک قلمداد می شود و اقلیم بیابانی و نیمه بیابانی دارد ارتفاعات واقع در شمال شهرستان که از شرق به غرب در حاشیه شمال شهرستان امتداد دارد. در مواردی بیش از 2000 متر ارتفاع دارند و به طور کلی باعث ایجاد آبو هوای ملایم تری در این منطقه شده است. ارتفاعات منفرد جنوب شرقی شهرستان شامل بخشی از کوهای جغتای است. رودخانه دائمی ، کم آب و بسیار شور کال شور با جهت شرقی-غربی در جنوب شهرستان جریان دارد و به دشت کویر در جنوب شهرستان می ریزد. بخش قابل ملاحظه ای از اقلیم این منطقه کویری و استپی است. بلند ترین قله شهرستان کوه سالوک حدود 2659 متر ارتفاع دارد که همراه با ارتفاعات شمل شهرستان به رشته کوههای آلاداغ متصل است.

    پیشینه تاریخی جاجرم

    شهرستان جاجرم به لطف موقعیت راهبردی خود بر سر راه های کاروانرو همواره مورد توجه قرار داشته و از دوران پیش از تاریخ تا ادوار متاخر اسلامی به طور پیوسته نقش بارزی را در تکامل فرهنگ خطه خراسان ایفا کرده است. وجود محوطه های بزرگ از دوره های نوسنگی ، مس-سنگی ، و عصر مفرغ از قبیل تپه پهلوان ، حیدران و  محوطه وسیع چلو در پهنه شهرستان جاجرم آن را به یکی از قدیمی ترین استقرار گاههای بشری در خراسان شمالی بدل کرده است. پراکندگی زیاد محوطه های باستانی مربوط به دوره اشکانی یا ساسانی در این شهرستان ،از شکوفایی این خطه در دوره تاریخی با بهره گیری از موقعیت مناسب آن بر سر راه ابریشم و معادلات سیاسی و تجاری آ« دوران حکایت دارد بررسی گزارشهای مورخان و جغرافیدانان دوره اسلامی نشان از رونق این منطقه در سراسر دوره اسلامی دارد. ضرب مسکوکات مختلف به ویژه سکه های طلا در جاجرم طی دوره ایلخانی و ایجاد کاروانسرا و رباط های مختلف در بخش های مختلف آ« به بهترین وجهی شکوفایی منطقه در سده های میانی اسلامی را باز گو می کند. این منطقه تا اواخر دوره قاجار اهمیت خود را حفظ نمود تا اینکه با ورود تجهیزات حمل و نقل مدرن ، احداث راههای ترانزیتی و در پی آن حذف شبکه راههای قدیم و متروک ماندن راههای کاروانرو و کاروانسراها به تدریج از اهمیت آن کاسته شد و به سرعت افول کرد.

    jajarmcity.persianblog.ir منبع

  • نظرات() 
  • چهارشنبه 27 مرداد 1389

    شهرستان فاروج یکی از شهرستانهای استان خراسان شمالی است. این شهرستان در سال ۱۳۸۵، تعداد ۴۹٫۶۹۳ نفر جمعیت داشته است

    شهرها و بخش‌ها

    فاروج (Farouj)، در ابتدا فرج آباد بوده كه در اترك نامه آورده شده است كه كسی بنام فرج الله در جنگلهای پائین هرده امروزی سكنی گزیده و به دامپروری مشغول بوده كه پس از مدتی مهاجران دیگر نیز به این منطقه آمده اند كه آن آبادی فرج آباد نامیده شده و به مرور زمان این اسم تغییر كرده و به فارج(Farej) و پس از آن به فاروج (Frouj)تغییر نام داده است. مردمان فاروج اكثرا" ترك میباشند كه امروزه كردها نیز در درونشان دیده میشوند. فارسهای مهاجر و تات ها نیز در اقلیتند. چون جاده بین المللی (سنتو) از میان فاروج میگذرد بخشی از مردم اقتصاد خود را از طریق فروش آجیل میگذرانند. در واقع آجیلی كه در فاروج فروش میرود از محصولات خود فاروج نیست و از شهرهای دیگر برای فروش به اینجا آورده میشود كه بهمین دلیل فراوانی ، به شهر آجیلی هم معروف است، كه خود زیبایی و جاذبه ای برای مسافران گذری از فاروج را ایجاد كرده است. كشاورزی و دامپروری از شغلهای مهم مردمان سنتی این شهر است. گندم، جو، چغندر قند، انگور از محصولات اصلی كشاورزان و گوسفند داری كه رفته رفته شاهد كاهش عمده آن هستیم نیز از فعالیتهای این قشر است. اولین شهردار فاروج در بیش از 45 سال پیش ، یك زن بوده، كه مردم فاروج هنوز از او به نیكی یاد میكنند. او جدا از برنامه ریزی شهری و آسفالت كردن خیابانها كه هنوز هم آسفالت آن موقع پابرجا است. به مدرسه سازی و كتابخانه اهمیت زیادی داده است.

    fa.wikipedia.org منبع

  • نظرات() 
  • چهارشنبه 27 مرداد 1389

    شهرستان مانه وسملقان دارای قدمتی 700 ساله با وجود بیش از 1500 اثر باستانی وتاریخی از هزاره قبل از میلاد تا دوره معاصر را شامل می شود.این خطه پهناور در زمان داریوش اول جزء ایالت پارت بوده ودر عهد اشكانیان به علت خاستگاه این قوم بزرگ مهمترین مركز حكومتی پارتها محسوب می شده است . وجود تپه های شهرآرا-قلعه خان -كلیسای اسپاخو-كشف صدها سكه دوره ساسانی -كشف اشیاء متعدد مربوط به دوره هخامنشیان -اشكانیان -ساسانیان -سلجوقیان-غزنویان-صفویه تا قاجار همه وهمه دلیل این مدعااست.

     مانه وسملقان با وسعتی قریب به 600 كیلومتر مربع در شهریور ماه سال 1380 با مركزیت شهر آشخانه عنوان شهرستان را به خود اختصاص داد. این شهرستان از غرب با شهرستانهای كلاله -مراوه تپه واز شرق به شهرستان بجنورد و از شمال با منطقه راز وكشور تركمنستان واز جنوب با شهرستان جاجرم همسایه می باشد

    .جمعیت شهرستان حدود 100 هزار نفر بوده كه از این تعداد 50% مرد و50% زن می باشند.

     از تعداد كل جمعیت شهرستان حدود 80درصد در نقاط روستایی ساكن هستند وشغل اصلی آنها كشاورزی و دامداری است ومتشكل از اقوام مختلف كرد -ترك -بلوچ -تركمن -فارس خاوری می باشد.86درصد جمعیت شهرستان پیرو مذهب شیعه و14درصد اهل تسنن می باشند . 76درصد از ساكنین به زبان كردی وسایر مردم به زبانهای تركی -تركمنی وفارسی تكلم می نمایند

    .مردم خداجوی این شهرستان 325شهید-750نفر جانباز ومجروح به نظام مقدس جمهوری اسلامی ایران هدیه نموده اند. این شهرستان دارای سه شهر آشخانه (مركز بخش مركزی ) قاضی (مركز بخش سملقان) وپیش قلعه (مركز بخش مانه) می باشد.

    آب وهوا در بخشهای مركزی وسملقان از نوع سرد وخشك و در بخش مانه معتدل است .

    ارتفاع از سطح دریا در مركز شهرستان (آشخانه) 850 متر ومتوسط بارندگی سالانه 310 میلیمتر می باشد.از نظر كشاورزی دارای 66000 هكتار زمین مستعد آبی ودیم است .

    یكی از اولویتهای برنامه ریزی شده در این شهرستان بهبود مدیریت آبزی پروری و ترویج فرهنگ مصرف آبزیان و مطالعه وشناسایی اماكن مستعد آبزی پروری است .این شهرستان به عنوان قطب گرمایی رتبه اول را داراست.

    از مناطق توریستی تفریحی این شهرستان می توان به دره دركش اشاره كرد.جنگل دركش نیز تنها جنگل بلوط  شرق كشور است . از دیگر مانطق دیدنی این خطه زیبا می توان از آبشار دیدنی بیار ، چشمه آب گرم مهمانك ، ارتغاعات كشانك ، بقعه امامزاده دلاورومنطقه هاور نام برد.

     

    www.nkhorasan.irمنبع

     

     

     

     

  • نظرات() 
  • چهارشنبه 27 مرداد 1389

    تنوع آب و هوایی و وجود ارتفاعات، جلگه ها و دشتها و شرایط اقلیمی گوناگون موجود در شهرستان اسفراین زمینه و بستر مناسبی را برای زیست انسانها در طول اعصار پیش از تاریخ و تاریخی فراهم كرده است. از جمله محوطه های پیش از تاریخ دردشت اسفراین می توان به تپه های پیش از تاریخ انجیرلی و چهل دختران( هزاره سوم تا دوره تاریخی) و محوطه های پیش از تاریخ و تاریخی توی 1و2 (دوره مس و سنگ تا دوران تاریخی و قرن4-8 هجری)اشاره كرد. بیشتر این تپه های باستانی در جلگه و دشتهای جنوب غربی اسفراین واقع شده اند. كه به نوعی ارتباط و مبادلات فرهنگی را در آینده ودرپی كاوشهای باستان شناختی می توان بین این محوطه ها و مناطق پیش از تاریخ جاجرم و سبزوار بدست آورد.

    در حال حاضر شواهد سفالی  به دست آمده ازاین محوطه ها نشان میدهد در برهه زمانی خاصی با فرهنگهای جنوب تركمنستان شباهت دارد. از جمله آثار دوران تاریخی می توان از تپه های تاریخی كهنه بام، عمارت و ... نام برد. آستوئن یا استئین بر اساس گفته مورخین یكی از اولین خاستگاههای ظهور اشكانیان در شمال شرق ایران( پارت) بوده است.
    در ارتفاعات سالوك اسفراین دژی به نام دژ صعلوك واقع شده كه به احتمال زیاد استئین یا آستوئن دوران اشكانیان می باشد. 

    در دوران ساسانیان نیز اسفراین یكی از بخشهای مهم ابرشهر: نیشابور بوده كه جاده شاهی ابریشم از آن می گذشته است و به نامهایی مانند مهرگان، مهرجان، سپهرآئین، اسپرآئین، زابرین، نامیده می شده است. به احتمال زیاد اسفراین یكی از خاستگاههای آریاییها بوده و"دلیل آن نیز وجه تسمیه كلمه اسفراین است كه از كلمه اسفه یا اسپه (واژهای اوستایی) به معنی اسب+ راین( به معنی مكان و محل تجمع) گرفته شده است.

     اسفراین به علت واقع شدن در شاهراه ورودی اقوام مهاجر به ایران از جمله قوم مغول، ازبكها، افغانها و در طول قرون اسلامی بارها مورد تجاوز و تخریب این اقوام قرار گرفته و دوباره با كوشش مردم سخت كوش این دیار سر از خاك برافراشته و شكوفایی خود را بازیافته است. آثار شهر قدیمی اسفراین كه امروزه به شهر بلقیس مشهور است. در 3 كیلومتری جنوب غربی اسفراین واقع شده است
    در مورد اسفراین بهترین شرح جغرافیایی ابوعبـــدا… حمد بن احمد مقدسی است كه خود این ولایت را دیده است مقدسی می نویسد :

     (( اسفراین روستایی بزرگ و مركز انگور خوب و كشتزار است ، جاده گرگان آنرا به دو نیمه می كند . شهر آن به همین نام است . آباد و گرانقدر است ، از نهری كه از كوه می آید می آشامند در شهرهای این روستا مهم تر از آن نیست .بازارهای زیبا ویژگی دیگر دارد . مردم اهل حدیثند )).

     (( ابوعبدا… الحاكم مولف تاریخ نیشابور كه سنه 404 هجری قمری فوت كرده است ، اسفراین را شهری خوش آب و هوا ذكر كرده است و قباد پادشاه ساسانی نام اسفراین را به علت داشتن آب و هوای خوب مهرجان گذاشته است . .
     همچنانكه یاد اوری گردید اسفراین شهری بوده است كه قبل از اسلام در خراسان وجود داشته است ، جزو ایالت پارت بوده است .
     در تقسیمات كشوری در دوره هخامنشی ، كشور ایران بر اساس ملاحظات قومی و نژادی به 30 قسمت تقسیم می شده است كه یكی از ایالت خراسان و یاپارت ذكر شده است بعدها یونانی ها این ایالت را ساتراپ نام گذاشتند .
    ولی همان دولت تعداد ایالت ایران را 20 نوشته است و پارت را ایالت شانزدهم دانسته است سپس از روی كار آمدن اشكانیان كه همان پارتها باشند ایران زمین را از وجود بیگانگان آزاد ساختند چون اسفراین را یكی از مراكز عمده پارتها می دانیم لذا در شرح آن اشارات بیشتری خواهد شد . 
    اكثر مورخان پارت قدیم را عبارت از دامغان ـ جوین ـسبزوار ـ نیشابور ـ قوچان درگز ـ اسفراین و چند شهر فعلی خراسان می دانند .
     (( ظهور و گسترش دین مبین اسلام در ایران خراسان مانند سایر بلاد ایران و شاید بیشتر درگیری و كشمكش حكام عرب و فرمانروایان ایرانی بوده است . مسلماً صدمات انسانی و مالی بیشتری از تخریب شهرها و اماكن بوده است و فتح اسفراین همزمان باشهرهایی چون نیشابور ، ری ، بیهق و توس در تاریخ های قرون و در هیچ یك از منابع اولیه اشاره به خرابی اسفراین نشده است . اسفراین در سال 31 هجری همچنان كه ذكر گردیده بدست عبدا.. . ابن عامر فتح شده ومردم بتدریج دین مبین اسلام را پذیرفته اند ))

    درباره بنیانگذار اسفراین ، در منابع و ماخذ تاریخ و جغرافیا مطالب فراوان است ولی آنچه بدیهی است این نكته است كه منابع ایران تقسیم دنیای روزگار گذشته را به فریدون نسبت می دهند كه بین سه فرزند خود مسلم ، تور و ایرج تقسیم كرد .

     (( آنچه مسلم است خراسان و اسفراین كه شهركی در آن بوده است در ایران زمین واقع شده بوده اســـــت و باید سازنده آن را كسی بنامند كه نژاد ایرانی باشند همچنانكه بانی اسفراین را اسفند یا پسر گشــــــتاسب می دانند كــــــه از پادشاهان كیانی ایران است و به قاعده انتساب آنرا اسفراین خوانده اند )). 

     (( مولف تاریخ نیشابور ابوعبدا ، محمد بن عبدا… نیشابور ی در مورد اسفراین شرحی دارد كه خلاصه ای از آن آورده می شود . پادشاه قباد بن فیروز چند روز آنجا بود از خضره صحرا و صحه هوا آن را مهرجان نام نهاد )) . 

    شرایط مساعد طبیعی و رودهای فراوان از محاسن عمده ای بود كه امكان آبادانی این منطقه را از قدیم ممكن كرده است .

    همانطور كه در ابتدا گفته شد پارت یكی از ایالات وابسته به امپراطوری هخامنشیان بوده است و شیستاسب پدر داریوش والـــی پارت بـوده و پارتیان در سپاه خشایارشاه در جنگ با یونانیان شركت داشته اند و پس از هجوم یونانیان اسكندر داریوش سوم را تاداخل مملكت پارت تعقیب كرده است . مشیر الدوله پیر نیا در تاریخ ایران ، باستان محل واقعه و تاریخ در گذشته را در محلی بین سمنان و شاهرود فعلی دانسته است .

    (( محمد حسن خان اعتماد السلطنه به نقل از سایر منابع این محل را چمن كالپوش دانسته كه در شرق جاجرم واقع است و مولف كتاب خراسان و سیستان نیز همین محل را ذكر كرده است .))
     باتوجه به اینكه اهالی چمن كالپوش نیز معتقدند چمن كالپوش آخرین منزلگاه داریوش سوم است و از چمن كالپوش تا اسفراین راهی نیست ، پس باید دشت اسفراین را جولانگاه مقدونیان دانست كه از دستبرد و سم ستوران یونانی در امان نبوده است .
     در دوره جانشینان اسكندر ، اسفراین در تصرف بلوكیان بوده است تاظهور پارتیان ( اشكانیان ) كه این سرزمین آزاد می گردد .
    پارتها از همین سرزمین فعلی خراسان بخصوص شمال خراسان همچون شهرستانی مانند قوچان ، اسفراین درگز قیام می كنند و در شهر آساك در آستانه تاجگذاری می كنند و سپس به تسخیر هیرگانیا می پردازند .

      (( حكومت اسفراین در قیام سربداران را یكی از امرای مغول بنام محمود اسفراین در دست داشت كه در طی چند جنگ از امیر مسعود سربدار در حوالی نیشابور شكست خورد و در تاریخ مغمول ، تاریخ نیشابور و سایر كتب تاریخی این پیروزی را در سنه و 73 هجری قمری دانسته اند سربداران در اسفراین پایگاه محكمی داشته اند .
     این موضوع را می توان از سكه های ضرب آن در اسفراین پی برد و یعقوب آژند مترجم كتاب خروج و عروج سربداران تالیف جان ماسون اسمیت ، فصلی از كتاب خود را به ضرب سكه در اسفراین و سایر شهرهای خراسان اختصاص داده است . هر چند در دوره ایلخانان مغول نیز در اسفراین سكه ضرب شده است .  اسفراین در زمان حمله امیر تیمور به ایران سنه 1381 میلادی مطابق 782 هجری قمری نیز صدمه می بیند ، شهر تخریب می شود و مردم كشتار می شوند و دولتشاه سمرقند اشاره به یاغی شدن سلطان محمد بن بایسنقر بر جدش شاهرخ می كند و بین سلطان محمد و برادرش بابر سلطان در حدود چناران از نواحی اسفراین و در بند شغان جنگی در سنه 855 هجری قمری در می گیرد و دهات زیادی تخریب می شود .
    در دوره صفویه به خصوص در زمان سلطنت شاه اسماعیل اول و شاه طهماسب وشاه عباس اسفراین یكی از شهرهایی بوده است كه مورد و غارت و قتل و نجات ازبكان قرار می گیرد .

     شاه اسماعیل صفوی برای دفع ازبكان از اسفراین عبور می كند و به مرو می رود و ازبكان را شكستی سخت می دهد و پس از روی كار آمدن شاه طهماسب عبید خان ازبك اسفراین را متصرف می شود و مردم را مورد قتل و غارت قرار می دهد .

     در دوره شاه عباس اسفراین بدست چند تن از امرای صفوی اداره می شده است كه در تاریخ عالم آرای عباسی به آن اشاره شده است در دوره شاه طهماسب آخرین پادشاه صفوی موقعی كه او از مازندران به طرف مشهد می آمده از اسفراین عبور كرده است .

     بارتولد می نویسد : اسفراین در سنه 1731 میلادی بدست افاغنه ویران شده است و این دوران معاصر بااواخر سلطنت شاه طهماسب وروی كار آمدن نادر شاه است .

     در دوره حكومت نادرشاه تاسلطنت ناصرالدین شاه قاجار از حوادث روزگار در امان نبوده است بر اثر ویران شدن شهر و بخصوص كور شدن قنوات متعددی كه شهر قدیمی اسفراین را مشروب می ساخته، مردم بتدریج كوچ كرده و درمكان فعلی شهر اسفراین به ساختن قلعه كوچكی پرداخته اند بعداً آنچه در دوره قاجاریه راجع به اسفراین نوشته اند ، مربوط به شهر جدید اسفراین است . 

    www.nkhorasan.ir منبع

  • نظرات() 
  • چهارشنبه 27 مرداد 1389

    شهرستان شیروان :

    شهرستان شیروان با 3789 كیلومترمربع مساحت وجمعیتی معادل 164465 نفرازشمال به تركمنستان ، ازجنوب اسفراین ، ازشرق به قوچان وازمغرب به بجنوردارتباط دارد .

    شیروان ازشهرهای مرتفع استان خراسان شمالی كه دردره روداترك ودربین كوه های كپه داغ وآلاداغ جای گرفته است . شیروان دارای آب و هوای نسبتاًسرددرزمستان وگرم ومعتدل درتابستان می باشد.

    شیروان دارای انواع مختلف جانواران نیمه بیابانی وخزندگان وپرندگان است . پلنگ ، گرگ ، روباه ، گراز ، خرگوش ، آهو ، كل وبز كوهی و درمحیط طبیعی آن دیده می شود . دركوه هاومناطق رودخانه ای شیروان انواع معدن مس ، سنگ آهك ، شن وماسه وگچ یافت می شود .

     بخشی ازجاذبه های تاریخی وگردشگری شهرستان شیروان :

    ییلاق اوغاز ، ییلاق زوارم ، ییلاق گلیل نامانلو ، غاركافرقلعه ، غارپوستین دوز ، غارسلیمان ، مقبره چهارطاقی تیموری ، مقبره امامزاده حمزه ابن موسی الرضا ، آرامگاه باباتوكل و

    شهرستان فاروج :

    شهرستان فاروج با 1736 كیلومترمربع وسعت و 61381 نفرجمعیت ازشمال وغرب به شهرستان شیروان ، ازجنوب و غرب به شهرستان اسفراین وازشرق به شهرستان قوچان واستان خراسان رضوی منتهی می شود . فاروج دارای دوبخش مركزی وخبوشان و 5 دهستان می باشد .

    شهرستان جاجرم :

    شهرستان جاجرم با 5879 كیلومترمربع وسعت و 61737 نفرجمعیت درجنوب غربی بجنوردواقع است جاجرم ازشمال وشمال شرق به شهرستانهای مانه وسملقان وبجنورد ، ازجنوب به دشت جوین ، ازشرق به اسفراین وازغرب به استان سمنان منتهی میگردد. این شهرستان شامل دونقطه شهری (گرمه وجاجرم ) سه بخش ( سنخواست ، شوقان ومركزی ) ، 6 دهستان 56 روستاو 542 پارچه آبادی است .

    پیشینه تاریخی شهرستان جاجرم :

    جاجرم یكی ازمناطق تاریخی استان خراسان شمالی می باشدكه درگذرایام ازپایگاه های مهم حكومتی ودینی ایران بوده است . اهالی آن ازطوایف مختلف مقصودلی ، گنجه ای ، ازبك شاكری ، رمضانلو ، فخرایی ، شیخ الا اسلامی و كه در طول تاریخ ازمناطق مختلفی همچون بسطام ، خوارزم بخارا و به این منطقه كوچ نموده اند .

     

    www.bojnoord.post.ir منبع

  • نظرات() 
  • چهارشنبه 27 مرداد 1389

    بُجْنورْد، شهرستان‌ و شهری‌ در استان‌ خراسان‌.
    شهرستان‌ بجنورد: این‌ شهرستان‌ در منتهى‌الیه‌ شمال‌ غربى‌ خراسان‌ واقع‌ شده‌ ( اطلس‌...،86)، و از شمال‌ به‌ طول‌ 197 كم (سیدی‌زاده‌، 4) با كشور تركمنستان‌ و از شرق‌ با شهرستان‌ شیروان‌، از جنوب‌ شرقى‌ با شهرستان‌ اسفراین‌ و از جنوب‌ با شهرستان‌ جاجرم‌، و از غرب‌ با شهرستان‌ كلاله‌ (استان‌ گلستان‌) محدود است‌ (نقشه‌...).
    شهرستان‌ بجنورد تا پیش‌ از دگرگونیهایى‌ كه‌ در 1376ش‌ در تقسیمات‌ كشوری‌ به‌ عمل‌ آمد، 245 ،17كم 2 مساحت‌ ( جغرافیا...،1/621)و بالغ‌بر 321 ،415نفرجمعیت‌داشت‌( سرشماری‌...، شانزده‌)،اما در این‌ سال‌، نخست‌ بخش‌ جاجرم‌ كه‌ به‌ سطح‌ شهرستان‌ ارتقا یافته‌ بود، مشتمل‌ بر بخشهای‌ دشتكوه‌ و مركزی‌، از شهرستان‌ بجنورد منتزع‌ گردید ( مجموعه‌ قوانین‌، 1376ش‌، ص‌ 146) و سپس‌ در 1379ش‌ بخش‌ مانه‌ و سملقان‌ با مركزیت‌ آشخانه‌ به‌ شهرستان‌ تبدیل‌ گردید (همان‌، 1379ش‌، ص‌ 1867) و در نهایت‌ جمعیت‌ این‌ شهرستان‌ در 1380ش‌ به‌ 265 ،299نفر، و مساحت‌ آن‌ به‌ 560 ،6كم 2 كاهش‌ یافت‌ (نامة فرمانداری‌...) و امروزه‌ بخشهای‌ راز و جرگلان‌ (582 ،50نفر) گرمخان‌ (357 ،29نفر) و مركزی‌ (584 ،61نفر) جزو قلمرو اداری‌ این‌ شهرستان‌ به‌ شمار مى‌روند (همانجا).
    موقعیت‌ طبیعى‌: بجنورد و آبادیهای‌ تابع‌ آن‌ بر دامنه‌های‌ شمالى‌ آلاداغ‌ تكیه‌ دارند ( اطلس‌...،84) كه‌ به‌ صورت‌ دنبالة كوههای‌ البرز به‌ طول‌ 170 كم و با جهتى‌ شمال‌ غربى‌ - جنوب‌ شرقى‌ در خراسان‌ پیش‌ مى‌رود. مهم‌ترین‌ رودخانة شهرستان‌ بجنورد، اترك‌ است‌ كه‌ از بلندیهای‌ خاور قوچان‌ سرچشمه‌ گرفته‌، به‌ سوی‌ شمال‌ باختری‌ جریان‌ مى‌یابد و پس‌ از عبور از شهرستانهای‌ قوچان‌ و شیروان‌ وارد شهرستان‌ بجنورد مى‌گردد و در مسیر خود از خاور شهر بجنورد مى‌گذرد (جعفری‌، 102). در نواحى‌ كوهستانى‌ منطقه‌، جنگلهای‌ پراكنده‌، غالباً به‌ صورت‌ غیرانبوه‌ دیده‌ مى‌شود (افشار، 2/979).
    پیشینة تاریخى‌: درة رود اترك‌، در اواخر هزارة 2 ق‌م‌ نقش‌ بسزایى‌ در شكل‌ گیری‌ مراكز جمعیتى‌ ایفا كرده‌ است‌. اقوام‌ هند و اروپایى‌ هنگامى‌ كه‌ از خاستگاههای‌ خود به‌ داخل‌ ایران‌ سرازیر شدند، چه‌ بسا كرانه‌های‌ اترك‌ را برای‌ اقامت‌ اختیار كردند و شاید بتوان‌ بسیاری‌ از شهرها و آبادیهای‌ دوره‌های‌ اشكانى‌ و ساسانى‌ را در زیر لایه‌های‌ آثار دوران‌ اسلامى‌ محدودة بجنورد جست‌وجو كرد (نك: سیدی‌زاده‌، 22). قدر مسلم‌ این‌ است‌ كه‌ در دوران‌ هخامنشى‌، سرزمین‌ بجنورد، بخشى‌از ساتراپ‌نشین‌ پارت‌ محسوب‌مى‌شده‌است‌ ( مجموعه‌مقالات‌...،65) و احتمال‌ داده‌اند كه‌ مركز حكومت‌ اشكانیان‌، پیش‌ از شهر صد دروازه‌ (دامغان‌) در ناحیة بجنورد یا قوچان‌ بوده‌ است‌ (پیرنیا، 3/2642). در تقسیمات‌ دوران‌ بسط فرمانروایى‌ پارتیان‌، بجنورد در ناحیة آستاونه‌ یا آستابنه‌ قرار داشته‌ است‌ (مشكور، 1/145). بعدها در دوران‌ اسلامى‌ به‌ نامهای‌ چرمقان‌ (چرمغان‌) و جرمگان‌ (جرمكان‌) برمى‌خوریم‌ كه‌ گاه‌ به‌ عنوان‌ شهری‌ از اعمال‌ نِسا (مقدسى‌، 2/436) و گاه‌ همچون‌ شهركى‌ از توابع‌ نشابور نام‌ برده‌ مى‌شد ( حدودالعالم‌، 90) و جرمغان‌ همانجاست‌ كه‌ اكنون‌ مركز شهرستان‌ بر خرابه‌های‌ باستانى‌ آن‌ بنیاد یافته‌ است‌ و قدمت‌ آن‌ به‌ دوران‌ پیش‌ از اسلام‌ مى‌رسد (سیدی‌زاده‌، 96).
    تبارشناسى‌: ساكنان‌ بومى‌ خراسان‌ غالباً از تبار اقوامى‌ بوده‌اند كه‌ به‌ زبانهای‌ ایرانى‌ سخن‌ مى‌گفته‌اند (نك: تفضلى‌، 12). پس‌ از ظهور اسلام‌ نیز مردم‌ خراسان‌ رواج‌ دهندگان‌ زبان‌ پارسى‌ دری‌ بوده‌اند. در ادوار اسلامى‌ تیره‌های‌ ترك‌ زبان‌ در خراسان‌ استقرار یافتند و سپس‌ در عصر صفوی‌، طایفه‌های‌ كرد به‌ دلایل‌ سیاسى‌ و نظامى‌ به‌ ویژه‌ در شمال‌ خراسان‌ مستقر شدند. سهم‌ حوزة بجنورد از این‌ جا به‌ جاییها، ورود ترك‌ تباران‌ گرایلى‌ و كردنژادان‌ شادلو بود كه‌ با بومیان‌ اصیل‌ آن‌ سامان‌ درآمیختند و بدین‌گونه‌ سرزمینهای‌ پیرامون‌ شهرستان‌ بجنورد، زیستگاه‌ اقوام‌ مختلفى‌ گردید كه‌ هر كدام‌ زبان‌ و آیین‌ و آداب‌ِ قومى‌ خود را به‌ گونه‌ای‌ مسالمت‌آمیز همچنان‌ پاس‌ مى‌دارند. در این‌ میان‌ عمدة ساكنان‌ منطقه‌ را طوایف‌ كُرد شادلو تشكیل‌ مى‌دهند كه‌ در 1009ق‌/ 1600م‌ به‌ اشارة شاه‌ عباس‌ صفوی‌ به‌ این‌ حدود كوچ‌ كردند ( دایرةالمعارف‌...؛امان‌اللهى‌، 234؛ توحدی‌، 9؛ اسكندربیك‌، 59؛ مقیمى‌، 27؛ میرنیا، 12؛ سایكس‌، 18؛ پاپلى‌، كوچ‌نشینى‌...، 84؛ انوار، 537 - 538؛ كرزن‌، 262).
    شهر بجنورد: این‌ شهر یكى‌ از 73 شهر كنونى‌ خراسان‌ است‌ (نامة استانداری‌...) كه‌ 010 ،1متر از سطح‌ دریا ارتفاع‌ دارد و در 57 و 20 طول‌ شرقى‌ و 37 و 29 عرض‌ شمالى‌ واقع‌ است‌ (پاپلى‌، فرهنگ‌...، 93؛ سیدی‌زاده‌، 4، 14). جمعیت‌ شهر بجنورد در 1380ش‌ بالغ‌ بر 742 ،157نفر بوده‌ است‌ (نامة فرمانداری‌).
    نام‌گذاری‌: نام‌ شهر را بزنجرد، بیژن‌گرد، بوج‌ نرد، بیژن‌ یورت‌ و بجنرد نیز نوشته‌اند (اعتمادالسلطنه‌، مرآة...، 1/270؛ اعتضادالسلطنه‌، 441؛ سیدی‌زاده‌، 3؛ توحدی‌، همانجا). در فاصلة 3 كیلومتری‌ شمال‌ غربى‌ شهر، آثار قلعة كهنى‌ از اعصار دور به‌ چشم‌ مى‌خورد كه‌ كهنه‌ كَند یا بیژن‌ یورت‌ نامیده‌ مى‌شود كه‌ به‌ احتمال‌ باید همان‌ بیژن‌ گرد باشد. این‌ شهر، روزگاری‌ بر اثر زلزله‌ ویران‌ گردید و جای‌ خود را به‌ بجنورد داد (شریعتى‌، 186؛ سیدی‌زاده‌، 107).
    به‌ اعتبار اینكه‌ واژة یورت‌ و یورد، تركى‌ - مغولى‌، و به‌ معنای‌ چراگاه‌ دام‌، قرارگاه‌ ایل‌ و طایفه‌ است‌ (معین‌، ذیل‌ یورت‌)، مى‌توان‌ باور داشت‌ كه‌ این‌ شهر در اواخر سدة 8ق‌ پس‌ از استقرار طوایف‌ تیموری‌ و گرایلى‌ به‌ جای‌ شهر كهن‌ گرمكان‌ یا چرمغان‌ پایه‌گذاری‌ شده‌ است‌.
    شهر كنونى‌ بجنورد در حدود سال‌ 1100ق‌/1689م‌ به‌ وسیلة تولى‌خان‌ دوم‌، یكى‌ از امیران‌ كرد شادلو بنا شد و پس‌ از آنكه‌ در فتنة حسن‌خان‌ِ سالار (1263ق‌/1847م‌) به‌ شدت‌ آسیب‌ دید، بار دیگر به‌ دست‌ فرزندان‌ تولى‌خان‌ مرمت‌ شد. ساختمان‌ شهر به‌ ضرورت‌ موقعیت‌ تدافعى‌ آن‌ به‌هیأت‌ قلعه‌ای‌ با 4 دروازه‌ و چندین‌ برج‌ و خندقى‌ بر پیرامون‌ آن‌ ساخته‌ شده‌ بود (اعتمادالسلطنه‌، مطلع‌...، 1/129؛ نیز نك: سیدی‌زاده‌، 26: نقشة بجنورد ترسیم‌ مك‌ گرگور، 1292ق‌/1875م‌). اما چنانكه‌ گذشت‌، پیش‌ از شهر كنونى‌ و حتى‌ پیش‌ از ظهور و سقوط بیژن‌ یورت‌، مركز ناحیه‌ جایى‌ مى‌بوده‌ است‌ به‌ نام‌ جرمگان‌ كه‌ در جریان‌ حملة مغول‌ ویران‌ گردید. تپة باستانى‌ِ چرمغان‌ در كنارة شهر كنونى‌ بجنورد، بازماندة ویرانه‌های‌ آن‌ شهر است‌.
    شهرت‌ بجنورد در سده‌های‌ پس‌ از اسلام‌ بیشتر از دو جهت‌ بوده‌ است‌: یكى‌ آوازة چمن‌ كالپوش‌ یا دشت‌ شاه‌ كه‌ از مضافات‌ بجنورد به‌ حساب‌ مى‌آمده‌، و قرارگاه‌ تمام‌ كسانى‌ بوده‌ است‌ كه‌ مركز كشور را به‌ قصد خراسان‌ ترك‌ مى‌كرده‌اند، از جمله‌ احمد تگودار، غازان‌ خان‌، ابوسعید بهادرخان‌، شاه‌ اسماعیل‌، شاه‌ عباس‌، آغا محمدخان‌، فتحعلى‌شاه‌، عباس‌ میرزا و ناصرالدین‌ شاه‌ كه‌ گاه‌ با اقامتى‌ طولانى‌ در چمن‌ كالپوش‌ آن‌ را به‌ نوعى‌ مقر ییلاقى‌ حكومت‌ بدل‌ مى‌كرده‌اند (رشیدالدین‌، 190، 276؛ حكیم‌الممالك‌، 383، 386-387؛ مجموعه‌ مقالات‌، 107،اعتمادالسلطنه‌، مرآة، 4/1558)؛دیگر از باب‌درگیریهای‌ مستمر و خونین‌ حاكمان‌ شهر با تركمانان‌ مهاجم‌ كه‌ مدتهای‌ طولانى‌ موجب‌ آشفتگى‌ منطقه‌ و مایة نگرانى‌ دولت‌ مركزی‌ بوده‌ است‌ (شیبانى‌، 142؛ كرزن‌، 259-260؛ حكیم‌الممالك‌، 352-353؛ اعتمادالسلطنه‌، تاریخ‌...، 3/1895، مرآة، 1/274؛ مك‌ گرگور، 2/259؛ موزر، 220؛ محمدكاظم‌، 1/55؛ فریزر، 368؛ «راهنما...1»، .(386
    ویژگیهای‌ طبیعى‌: شهر بجنورد به‌ گونه‌ای‌ با ارتفاعات‌ آلاداغ‌ محاط شده‌ است‌ كه‌ موقعیت‌ كلاردشت‌ را در ارتفاعات‌ البرز تداعى‌ مى‌كند؛ با این‌ تفاوت‌ كه‌ جنگلهای‌ پیرامونى‌ بجنورد به‌ انبوهى‌ صفحات‌ مازندران‌ نیست‌ (حكیم‌الممالك‌، 346-347). آب‌ رودخانه‌های‌ عین‌اللطف‌، مهنان‌ و چرمغان‌ كه‌ همگى‌ از دامن‌ آلاداغ‌ سرازیر مى‌شوند، حوالى‌ بجنورد را مشروب‌ مى‌سازند (اعتمادالسلطنه‌، مطلع‌، 1/127- 128؛ لغت‌نامه‌... ).
    آثار تاریخى‌: عمارتها، باغها، مساجد، آرامگاهها، برجها، قلعه‌ها، سنگ‌نگاره‌ها، رباطها و كاروانسراهای‌ بسیاری‌ در داخل‌ شهر بجنورد و اطراف‌ آن‌ هنوز وجود دارد كه‌ عصر كنونى‌ را سده‌ به‌ سده‌ با دوران‌ باستان‌ پیوند مى‌دهد (سیدی‌زاده‌، 24 بب)، اما از این‌ میان‌ عمارت‌ حكومتى‌ سردار مفخم‌ بجنوردی‌ كه‌ به‌ آینه‌ خانه‌ مشهور است‌ و اكنون‌ در محوطة بیمارستان‌ امام‌ رضا(ع‌) قرار گرفته‌ است‌ و نیز تپه‌ها و قلعه‌های‌ باستانى‌ نارین‌ قلعه‌، چرمغان‌، بیژن‌ یورت‌ و هم‌ بنای‌ مزار معصوم‌زاده‌، ساختمان‌ِ قجری‌ بش‌ قارداش‌ (5 برادر)، مقبرة میدان‌ سرخ‌، امام‌زاده‌ اسفیدان‌، مسجد جامع‌ شهر و عمارت‌ خسروخان‌ توجه‌ گردشگران‌ را بیشتر به‌ خود جلب‌ مى‌كند (اعتمادالسلطنه‌، همان‌، 1/129-130؛ سیدی‌زاده‌، 63، 69، 160، 170، جم؛ جغرافیا، 1/621 - 622؛ شریعتى‌، 187- 188).
    از بزرگان‌ این‌ سرزمین‌ اسماعیل‌ بجنوردی‌ فیلسوف‌ و عارف‌ (د ح‌ 1293ق‌)، محمدتقى‌ بجنوردی‌، فقیه‌ (د 1314ق‌) و سیدحسن‌ بجنوردی‌ (1316- 1395ق‌)، فقیه‌، اصولى‌، فیلسوف‌ و ادیب‌، از مراجع‌ تشیع‌ و صاحب‌ آثار متعدد چون‌ القواعد الفقهیه‌ و منتهى‌ الاصول‌ را مى‌توان‌ نام‌ برد. عبدالحسین‌ تیمورتاش‌ (1258-1312ش‌)، رجل‌ سیاسى‌ و وزیر دربار مقتدر رضاخان‌ پهلوی‌ نیز منسوب‌ به‌ این‌ شهر است‌ (بامداد، 2/239-243).

     منبع www.cgie.org.ir

  • نظرات() 

  • آخرین پست ها


    نویسندگان



    آمار وبلاگ

    • کل بازدید :
    • بازدید امروز :
    • بازدید دیروز :
    • بازدید این ماه :
    • بازدید ماه قبل :
    • تعداد نویسندگان :
    • تعداد کل پست ها :
    • آخرین بازدید :
    • آخرین بروز رسانی :

    اَبر برچسبها